■  

”miserere mei, Deus„

   (zmiłuj sie nade mną Boże)

 

miserere.pl

witryna o największej tajemnicy świata -
- Tajemnicy Bożej

Liturgia dnia

Cytat

Papież Pius XIIPrzyjdzie dzień, w którym cywilizowany świat zaprze się własnego Boga, gdy Kościół zwątpi, tak jak zwątpił Piotr. Skusi się wtedy, żeby uwierzyć, że człowiek stał się Bogiem.
Papież Pius XII

W poszukiwaniu Bożej Świątyni

Na kartach Biblii wspomnianych jest kilka świątyń Boga, sam Pan Bóg nazwany jest "świątynią", oprócz tego słowo "świątynia" używane jest również w znaczeniu nie odnoszącym się do budynku. Oto co Pismo Święte mówi na temat świątyni.

1.1. Namiot Zgromadzenia

Po raz pierwszy w Piśmie Świętym pojęcie świątyni pojawia się w czasie wędrówki Izraela po pustyni, po tym, jak Pan Bóg cudownie wyprowadził swój lud z Egiptu za pośrednictwem Mojżesza. Po przejściu przez Morze Czerwone, Izraelici dotarli do Góry Synaj. Na tej górze Pan rozmawiał z Mojżeszem wiele razy, przekazując mu prawa i wskazówki. Podczas jednej z tych rozmów, Pan Bóg powiedział do Mojżesza: "I uczynią mi świątnicę, abym mieszkał w pośrodku ich. Według wszystkiego, jako ukażę tobie podobieństwo przybytku, i podobieństwo wszystkiego naczynia jego, tak uczynicie." (Wyjścia 25,8-9)
Kościół Św. Andrzeja we Lwowie

Kościół Św. Andrzeja we Lwowie

fot. Grażyna Basarabowicz

Pan Bóg zapowiedział Mojżeszowi, że pokaże mu wzór przybytku. Świątynia, wraz z wszystkimi sprzętami miała zostać wzniesiona dokładnie według tego wzoru. W kolejnych wierszach dwudziestego piątego rozdziału podany jest opis sprzętów świątynnych: arki przymierza, stołu na chleby pokładne, złotego świecznika. Rozdział dwudziesty piąty kończy się upomnieniem danym przez Boga: "Patrzajże, abyś uczynił wszystko według podobieństwa tego, któreć ukazano na górze." Rozdział dwudziesty szósty zawiera opis przybytku, czyli Namiotu Zgromadzenia - przenośnej świątyni Boga Jahwe. Po zakończeniu wyliczenia ilości i rodzajów materiałów potrzebnych do budowy Namiotu, Pan Bóg mówi: "Wystawisz tedy przybytek na ten kształt, któryć ukazano na górze." (Wyjścia 26,30) Także ołtarz całopalenia miał być zrobiony według wzoru pokazanego na górze (Wyjścia 27,8). Zgodnie ze sprawozdaniem biblijnym, Izraelici wykonali przybytek ściśle według wskazówek przekazanych im przez Mojżesza (Wyjścia 39,42.43). Podobne sprawozdanie o tym, że starotestamentowa świątynia została zbudowana według wzoru pokazanego Mojżeszowi przez Pana zapisane jest w Dz. Ap. 7,44. Szczepan, jeden z diakonów, oskarżony został przez Żydów o bluźnierstwo. Postawiony przed Radą, wygłosił mowę o Bożym działaniu w historii Izraela w której wspomniał także, że: "Namiot świadectwa mieli ojcowie nasi na puszczy, jako był rozrządził ten, który powiedział Mojżeszowi, aby go uczynił według kształtu, który widział." Widzimy więc, że Pan Bóg pokazał Mojżeszowi jakiś wzór w czasie gdy rozmawiał z nim na Górze Synaj. Księga Wyjścia nie precyzuje jakiego rodzaju wzór zobaczył Mojżesz, czy był to plan, model, czy istniejący budynek. Więcej na ten temat możemy dowiedzieć się z wypowiedzi zapisanych w Liście do Hebrajczyków. W tekście 8,2 Listu do Hebrajczyków, Jezus Chrystus nazwany jest Sługą świątyni. Wspomniana świątynia to "prawdziwy przybytek, który Pan zbudował, a nie człowiek". Z kolei w tekście 8,4.5 jest napisane: "Bo gdyby był na ziemi, nie byłby kapłanem, póki by zostawali oni kapłani, którzy według zakonu dary ofiarują, którzy służą kształtowi i cieniowi rzeczy niebieskich, jako Mojżeszowi od Boga powiedziane było, gdy miał dokończyć przybytku: Patrzajże, (mówi), abyś uczynił wszystko według kształtu, który ci jest okazany na tej górze." W Hebr. 9,23.24 znowu: "A tak potrzeba było, aby kształty onych rzeczy, które są na niebie, temi rzeczami były oczyszczone, a same rzeczy niebieskie lepszemi ofiarami, niżeli te. Albowiem Chrystus nie wszedł do świątnicy ręką uczynionej, która by była wizerunkiem prawdziwej, ale do samego nieba, aby się teraz okazywał przed oblicznością Bożą za nami,...". Teksty powyższe, dla właściwego zrozumienia warto przeczytać w różnych tłumaczeniach. Z przytoczonych cytatów wynika, że świątynia zbudowana na ziemi była wzorowana na innej świątyni (była jej cieniem, odbiciem), wzniesionej przez Boga, a znajdującej się w niebie. Mojżeszowi została pokazana ta właśnie świątynia i z niej czerpał on wzory do przygotowania Namiotu Zgromadzenia i jego sprzętów. Co więcej, służba ofiarnicza sprawowana przez kapłanów świątyni izraelskiej również była cieniem i symbolem doskonałej ofiary Baranka Bożego, który zgładził grzech świata. Świątynia w niebie szerzej zostanie omówiona w punkcie 1.7.

1.2. Świątynia Salomona (tzw. Pierwsza Świątynia)

Namiot Zgromadzenia stanowił Świątynię Pańską do czasów Salomona. Król Dawid, gdy Pan dał mu w pewnym czasie wytchnienie od wojen, powiedział: "...do Natana proroka: Obacz proszę, ja mieszkam w domu cedrowym, a skrzynia Boża mieszka między kortynami." (2 Sam. 7,2) Jednak Pan nie chciał, aby Dawid wznosił mu dom, zapowiedział też, że potomek Dawida zbuduje dom imieniu Boga. Po śmierci Dawida proroctwo to wypełniło się w osobie Salomona, który to wzniósł w I poł. X wieku p.n.e. piękną, murowaną świątynię ku czci Boga (I Król. od rozdz. 5). Świątynia ta została zrównana z ziemią w roku 586 p.n.e. przez Nabuzardana (Nebuzaradana), dowódcę gwardii przybocznej Nabuchodonozora, króla Babilonu (2 Król. 25,8.9). Należy tu zauważyć, że wspomniane wyżej proroctwo z 2 Sam. 7,12-16 zapowiadające Dawidowi wzniesienie przez jego potomka świątyni, nie odnosi się tylko do Salomona, ale przede wszystkim należy je zinterpretować jako mówiące o Chrystusie.

1.3. Przepowiednia Ezechiela

Prorok Ezechiel żył na przełomie VII i VI w. p.n.e. W roku 597 p.n.e. został on deportowany przez Nabuchodonozora do Babilonu, wraz z tysiącami innych Judejczyków. Tam został przez Pana powołany do służby prorockiej. Przestrzegał Izraelitów m.in. przed mającą nadejść zagładą Jerozolimy. W tekstach rozdziału 37,21-28 zapisana jest jedna z przepowiedni dotyczących Izraela: "Tedy rzecz do nich: Tak mówi panujący Pan: Oto Ja wezmę synów Izraelskich z pośrodku tych narodów, do których byli zaszli, i zgromadzę ich zewsząd, a przywiodę ich do ziemi ich; I uczynię ich narodem jednym w ziemi, na górach Izraelskich, i będzie król jeden nad onymi wszystkimi za króla; a nie będą więcej dwa narody, nie rozdzielą się nigdy więcej na dwoje królestw; Nie splugawią się więcej plugawemi bałwanami swemi, i obrzydliwościami swemi, ani jakiemi przestępstwy swemi; i wybawię ich z każdego mieszkania ich, gdzie zgrzeszyli, i oczyszczę ich, i będą ludem moim, a Ja będę Bogiem ich. A sługa mój Dawid będzie królem nad nimi, i pasterza jednego wszyscy mieć będą, aby w sądach moich chodzili, i ustaw moich przestrzegali, i czynili je. I będą mieszkać w onej ziemi, którąm był dał słudze memu Jakóbowi, w której mieszkali ojcowie wasi; będą, mówię, w niej mieszkali oni i synowie ich, i synowie synów ich aż na wieki, a Dawid, sługa mój, będzie książęciem ich na wieki. I uczynię też z nimi przymierze pokoju, a przymierze wieczne będzie z nimi; i osadzę ich i rozmnożę ich, i założę świątnicę moję w pośrodku ich na wieki. I będzie przybytek mój między nimi, i będę Bogiem ich, a oni będą ludem moim. I dowiedzą się narody, żem Ja Pan, który poświęcam Izraela, gdy będzie świątnica moja w pośrodku ich na wieki." Jest to proroctwo mówiące o mającym nadejść Mesjaszu, który miał zgromadzić całego Izraela "tak jako zgromadza kokosz kurczęta swoje pod skrzydła" (Mat. 23,37). Wówczas Bóg zamieszkałby na zawsze ze swoim ludem. Świątynia z kolei, która byłaby pośród tego ludu, byłaby świątynią założoną na wieki. Jednakże to proroctwo nie było bezwarunkowe. Między innymi w Ezech. 43,9 postawiony jest warunek: "Ale teraz niech odrzucą wszeteczeństwo swoje, i trupy królów swoich odemnie, a będę mieszkał w pośrodku ich na wieki." W księdze Izajasza znajdują się przepowiednie o podobnym charakterze. Niestety wskutek odstępstwa Izraela, którego punktem kulminacyjnym stało się odrzucenie Mesjasza, proroctwa te nie mogły i nie mogą znaleźć już w pełni wypełnienia w stosunku do tego narodu. Pan Jezus powiedział do Żydów: "Oto wam dom wasz pusty zostanie." (Mat. 23,38). Chociaż więc Pan pozwolił na wzniesienie świątyni i mieszkał w niej, jednak opuścił ją gdy jego Syn został odrzucony przez naród izraelski. Apostoł Paweł w jedenastym rozdziale Listu do Rzymian, w. 13-24 opisuje fakt odrzucenia tych z Izraela, którzy trwali w niewierze i wszczepienie na ich miejsce tych spośród pogan, którzy uwierzyli. Jednocześnie trzeba zauważyć, że nic nie stoi na przeszkodzie, aby Izraelici którzy się nawrócili, lub zrobią to w przyszłości, zostali wszczepieni w pień ludu wybranego (w. 23).
Świątynia Opatrzności Bożej

Projekt Świątyni Opatrzności Bożej wznoszonej na
warszawskich Polach Wilanowskich. Wizualizacja nocą.

Wobec powyższego, poglądy mówiące, że wyżej wspomniane proroctwo znajdzie wypełnienie w przyszłości, poprzez budowę przez państwo Izrael trzeciej świątyni, wydają się niewłaściwe. Stanowisko takie można uzasadnić dodatkowymi argumentami. Po pierwsze, Ezechiel otrzymał to proroctwo najprawdopodobniej tuż po zdobyciu przez Babilończyków Jerozolimy i zburzeniu pierwszej świątyni wystawionej przez Salomona, dlatego słuszniejszym jest odnoszenie tego proroctwa do zbudowania przez Izraela drugiej świątyni, co miało miejsce kilkadziesiąt lat później. Po drugie, skoro proroctwo mówi o nadejściu Mesjasza, oznacza to że wspomniana świątynia istniała w czasach działalności Chrystusa. Po trzecie, w obszernym opisie świątyni Ezechiel pisze także o składaniu ofiar, a w tym o ofiarach według przepisów, jakie Mojżesz otrzymał od Boga na Górze Synaj. Świątynia ta musiała więc powstać przed śmiercią Chrystusa, skoro Chrystus przez swą śmierć uczynił ofiarę, którą odkupił grzechy ludzkości (np. Efez. 1,7: "W którym mamy odkupienie przez krew jego, to jest odpuszczenie grzechów, według bogactwa łaski jego,..."), a w Liście do Hebrajczyków 10,17.18 jest napisane: "A grzechów ich i nieprawości ich nie wspomnę więcej: A gdzieć jest odpuszczenie ich, jużci więcej ofiary nie potrzeba za grzech." Skoro nie ma potrzeby składania więcej ofiar za grzech, ponieważ została złożona już doskonała ofiara, powrót do wypełnionej wcześniej służby ofiarniczej byłby zaprzeczeniem dzieła dokonanego przez Chrystusa na Golgocie.
Czytelnia: 
Tekst: 
Daniel K. Skwarek
Tłumaczenie: 
Teksty Pisma Świętego w przekładzie Biblii Gdańskiej.